Inhalt

De Osterbarg in Fambossel (Jürgen Seegers)

In Fambossel gifft dat, wenn ik keene vergeten heff, söven Strooten wo de Nooms up Barg ennen doot. Bet up eene sünd se all ploostert, un de eene is de Osterbarg. Dat is een fasten Weg twüschen Heinrichsstroot un Hindenburgstroot. An düssen Weg liggt de Osterbarg, dat is de ole Kerkhoff vun Fambossel ween, de 1818 inricht worrn is. Vörher wöör de letzte Rohsteed vör de Doden ut de Gemeen de Kerkbarg an de Kerk. Bet 1928 is de Osterbarg de Begräffnissteed in Fambossel ween. Vun de Tiet an hebbt wi usen Kerkhoff an’n End vun de Vogteistroot no Oerbke hen.

Bild vergrößern: Familiengraffsteeden von Heinrich Guichard von Quintus-Icilius (1798-1861) un Friedrich Schmidt (1804-1869).
Familiengraffsteeden von Heinrich Guichard von Quintus-Icilius (1798-1861) un Friedrich Schmidt (1804-1869).

An de olen Kerkhoff erinnert hüüt noch twee Steenhüüs – Mausoleen. Dat sünd de Familiengraffsteeden von Heinrich Guichard von Quintus-Icilius (1798-1861) un Friedrich Schmidt (1804-1869). Geehrt warrt dormit twee Mannslüüd, de veel vör Fambossel doon hebbt. Quintus is „Erster Beamter“ vun de Amtsvogtei Fambossel ween un he weer Nachfolger vun Ökonom Schmidt as Afordenter in de Frankfurter Nationalversammlung vun 1848. Beide hebbt mit veel Insatz schafft, dat 1838 in Fambossel eene vun de ersten Spoorkassen up’n Lannen grünnt worrn is. Uk bi de Grünnung vun’n Lieth-Club hebbt se eene wichtige Rull speelt. Beide Mausoleen sünd lange Tiet in so’ne Oort Dornröschensloop ween – towussen un kuum to sehn. Vör een poor Johrn hett de Lieth-Club de Graffsteden groot saniert. Dat süht nu allens goot ut un is wat Sünnerliches in de schöne Gröönanloog Osterbarg. De is lange Tiet in keenen goden Tostand ween. 1957 güng de ole Kerkhoff in den Besitt vun de Stadt Fambossel över un vun de Tiet an is ut den Osterbarg na un na eene Parkanloog mookt worrn. De Ploons vun de Architekten sünd upgohn. Mit veel groode un verscheedene Loofbööm, Weeg för Spazeergäng un Bänk to’n Utroh’n is ut den Osterbarg eene Insel vun Stille un Freden worrn. Dat is goot för eene Parkanloog, de mol een Kerkhoff ween is.

Bild vergrößern: De Osterbarg 1965.
De Osterbarg 1965.

Siet 1964 gifft dat up’n Osterbarg een sünnerlichet Ehrenmool. Dat sünd twölf Stelen ohn Nomens, jeed blots mit eene Kriegsjoohrestohl vun de Weltkriegsjohrn. Et is eene Gedenksteed för alle Weltkriegsdoden, of se in de Heimot, an de Front or in Gefangenschop storven sünd, of se Frünnen or Feenden weern. An düsse Steed hebbt wi in Fambossel jedet Johr an’n Volkstruerdag eene Gedenkfier. Dorto hört uk een poor Gedenkminuten an’n „Steen des Ostens“, de in de Neggde vun’n Ehrenmool steiht.

Bild vergrößern: Gedenksteed för alle Weltkriegsdoden.
Gedenksteed för alle Weltkriegsdoden.

Up’n Osterbarg stoht uk noch de Denkmoole för de Soldaten, de 1871/71 un 1914/18 in’n Krieg bleven sünd. Beide Denkmoole hebbt vörher an annere Steeden in Fambossel stohn. Dat Denkmool von 1870/71 stünn siet 1882 in de Mitt vun’n Marktplatz, den’n hüütigen Kerkplatz, un achterno ut Strootenverkehrsgrünnen in de Kerkhoffsmuer. Nu steiht et up’n Osterbarg un süht meist noch so ut as 1882, blots siet April 1945 fehlt twee Oodlers mit breede Flünken.

Heel anners süht dat bi’n Denkmool vun 1914/18 ut. Dat stünn siet 1922 vör de St. Dionysiuskerk up’n Kerkbarg as Muerwark ut Findlingen. Up veer Tofeln stünnen de Nomens vun de gefallenen Soldaten ut dat Kerkspeel Fambossel. Up’n Osterbarg steiht nu een ganz anner Denkmool. Vör eene Steenmuer stoht veer Sandsteenplatten mit de Soldatennomens. Mien Opa un sien Broer sünd ok dorbi. Vör een poor Johrn is dat Denkmool in keenen goden Tostand ween. De Nomens un Tohlen wöörn kum to lesen un de Steenplatten meist swatt. So as de Lieth-Club bi de Mausoleen hett eene Grupp vun Manslüüd ut Fambossel un Derpmark – ik bün dorbi ween – dat Denkmool wedder stootsch mookt. Letzte Tiet hebb ik mol nokeeken un mi dücht, wi mööt do bald mal wedder bi.

Bild vergrößern: De Megalithpark up den Osterbarg.
De Megalithpark up den Osterbarg.

Siet 1992 hebbt wi wat Nieges up usen Osterbarg. To de Steenhüüs, Stelen un de Denkmoolsteen sünd veertig sünnerliche Steen dorto koomen. Jo – een Megalithpark is inricht worrn! Archäologen hebbt dormit – so kann een dat seggen – stumme Tügen mit lange Geschicht to’n Snacken brocht und begriepbar mookt. De Findlinge sünd woll in de Iestiet vör 200.000 Johrn dörch Gletscher vun Skandinavien no Noorddüütschland transportiert worrn. In us „Freiland-Museum“, also in den’n Megalithpark, köönt Lüüd vun hier un Urlauber wat Geologie angeiht, veel to weeten kriegen, woans us Landschop to ehr tyypsch Bild koomen is. Dat Anbot warrt good nutzt.

So, dat wöört in de Hauptsook vun’n Osterbarg. Over ik koom to’n Sluss weddder mol as so oft up de veertiger Johrn trüch. In de Tiet is in Fambossel de Osterbarg meist Armenbarg nömt worrn. Up’n Barg stünn een Huus, do hebbt se Armenhuus to seggt. Över de Lüüd, de do wohnt hebbt un seker arm ween sünd, is bi us to Huus kuum snackt worrn. Ik wüss nich wat arm is, heff uk nich dorno froogt un woll dat villicht uk gor nich weeten. Ton’n End vun’n Krieg sünd in Fambossel in April 1945 een poor Hüüs tweischooten worrn un afbrennt. Dat Armenhuus is ok dorbi ween un nich wedder upbuet worrn. Arme Lüüd gifft dat as överall uk in Fambossel, over den Armenbarg gifft dat nich mehr, dat is un blifft de Osterbarg.

20.06.2025